Lezingen: 2 Koningen 4,8-11.14-16a; Mattheüs 10, 37-42
Zusters en broeders,
Als je op vakantie gaat, hoort daar voorbereiding bij. Je gaat nadenken over waar je naar toe wilt. Ga je naar een ver land of naar een camping in Drenthe? En je denkt na over wat je mee wilt nemen: is alleen zomerkleding voldoende of moet je ook rekening houden met koude nachten? En je denkt na over wat er zou kunnen gebeuren, dus toch ook maar pleisters en paracetamol in de koffer. Een goede voorbereiding helpt om succesvol op vakantie te gaan.
Voorbereiding, daar is Jezus in de evangelielezing van vandaag ook mee bezig. Hij bereidt zijn leerlingen voor op wat komen gaat. Om dat te laten zien maak ik een omweg.
De evangelielezing van vandaag is eigenlijk nogal rauw, vind ik. Wie zijn vader of moeder meer bemint dan Mij, is Mij niet waardig. En dat is nog maar het begin. Het zijn niet de liefdevolle woorden die je graag wilt horen en voor mijn gevoel eigenlijk ook een onzinnige tegenstelling. Ik dacht: huh, hoe komt Hij daar nou bij, waarom zegt Hij dat?
De evangelielezing van vandaag valt midden in een toespraak van Jezus en als je wilt weten waarom Hij wat zegt, moet je in het evangelie terugbladeren naar het begin van de toespraak. Daar lees je dat Jezus zijn leerlingen uitstuurt om het evangelie te verkondigen, en ze krijgen de opdracht mee: Verkondigt op uw tocht: Het Koninkrijk de hemelen is nabij.
En dan spreekt Jezus uitgebreid over wat er gebeurt als de leerlingen met de boodschap van het evangelie op weg gaan. Dat de boodschap niet alleen in goede aarde valt, maar ook verdeeldheid brengt, en haat en tweedracht. Dat was de situatie van de eerste christenen. Als dat gebeurt, dan komt het er op aan om trouw te blijven aan Jezus en het evangelie. Die verdeeldheid gaat ook dwars door families. Daarom zegt Jezus: wie zijn vader of moeder meer bemint dan Mij, is Mij niet waardig. Je keuze voor het evangelie kan ingaan tegen wat je familie vindt en doet, en dan moet je daar doorheen, zegt Jezus. Dan moet je je kruis opnemen om mijnentwil, zegt Jezus, want Zijn weg is de weg ten leven.
De woorden van het evangelie van vandaag komen uit een situatie van vervolging. Jezus bereidt zijn leerlingen voor op vervolging en hoe ze daarmee om kunnen gaan. Het is echt geen oproep om maar een beetje afstand te nemen van je ouders en/of kinderen, omdat Jezus zo belangrijk is. Dat zou geen goede conclusie zijn.
Wat wèl een goede conclusie is: het gaat enorm over de plaats die geloven in Jezus Christus in je leven inneemt. Het gaat erover dat dat geloof richting kan geven aan je leven. Daarover kun je jezelf vragen stellen: wat betekent het geloof voor mij en besteed ik daar genoeg aandacht aan, ben ik daar goed mee bezig? Het lijkt me niet nodig om daar urenlang diep over na te denken, maar jezelf af en toe af te vragen: wat is voor mij belangrijk en zit ik nog op een goed spoor? dat lijkt me echt goed.
Jezus stuurt zijn leerlingen eropuit om de boodschap van het evangelie te verkondigen. Hij bereidt hen daarop voor, ook op het bezoeken van mensen in andere dorpen en steden. De leerlingen moeten zorgvuldig uitkiezen naar wie ze toegaan. Het is de taak van de leerlingen om daar een zichtbaar teken te zijn van het Koninkrijk der hemelen: om zieken te genezen, doden op te wekken, melaatsen te reinigen en duivels uit te drijven, eigenlijk precies wat Jezus zelf ook heeft gedaan. En daarover zegt Jezus: wie u opneemt, neemt Mij op; en wie Mij opneemt, neemt Hem op die Mij gezonden heeft.
Die woorden van Jezus zijn niet wat ik verwacht had: er staat niet: beste leerlingen, als jullie zoveel meer mensen met het evangelie in contact hebben gebracht zijn jullie geweldig. Er staat: als jullie een zichtbaar teken van het evangelie zijn, ontstaat er ruimte voor de Vader en mij. Wie u opneemt, neemt Mij op; en wie Mij opneemt, neemt Hem op die Mij gezonden heeft. Het gaat niet om de leerlingen, de brengers van de boodschap, het gaat om de ontvàngers van de boodschap. De ontvanger, die de Vader en de Zoon ontvangt in zijn of haar leven.
Voor ons kan daar een mooie vraag uit voortkomen: hoe kunnen wij elkaar helpen ruimte te maken voor de boodschap van het evangelie, want wij zijn allemaal brengers en ontvangers van de boodschap van het evangelie en we hebben elkaars hulp allemaal nodig. Veel is er niet nodig om te helpen: een beker koud water, een vriendelijk gebaar, een liefdevolle actie, een open blik. Kleine actie, grote actie, zichtbaar voor velen of onzichtbaar voor de meesten, maakt niet uit. Iedereen kan wat doen.
Geve God dat wij ons steeds opnieuw kunnen laten inspireren door de boodschap van het evangelie, dat wij brengers èn ontvangers mogen zijn van de boodschap van het evangelie, tot welzijn van onszelf en tot welzijn van vele anderen.
Amen.
Hans Mesdag
